Thế giới Ả rập

Thứ Tư, 27 tháng 3, 2013

Trung Đông trông đợi gì ở ông Obama?

Dân Việt - Chuyến công du Trung Ðông của Tổng thống Obama bắt đầu từ ngày 20.3 đang được đón nhận với mức độ nồng nhiệt thấp hơn nhiều so với cách đây 4 năm.

Bản thân Nhà Trắng cũng hạ kỳ vọng vào chuyến thăm này khi phát đi thông cáo cho rằng, Tổng thống Obama cũng chỉ hy vọng giúp các nhà lãnh đạo đến gần nhau để mang lại hòa bình và dân chủ cho khu vực. Dự kiến, trong chuyến công du sắp tới này, Tổng thống Obama sẽ đề cập tới hai vấn đề chính gồm: thách thức hạt nhân Iran và cuộc xung đột Syria, hòa bình Israel - Palestine...

Bản thân Tổng thống Obama cũng không đặt kỳ vọng về thúc đẩy đàm phán hòa bình Israel - Palestine trong chuyến công du này

Khi Tổng thống Barack Obama đến Cairo cách đây 4 năm, ông được ca ngợi là một người con của châu Phi, một người mà cái tên đệm “Hussein” gợi ý một biến chuyển cơ bản trong quan hệ giữa nước Mỹ và thế giới Hồi giáo và Ả Rập. Tuy nhiên, sự kỳ vọng của người dân Trung Đông đã không được đáp ứng. Kể từ khi nhậm chức, Tổng thống Obama đã liên tục tìm kiếm hòa bình cho Israel và Palestine, song các nỗ lực của ông vẫn thất bại. Người ta không hy vọng chuyến thăm Trung Đông sắp tới có thể tạo ra bước đột phá, nhưng riêng với Tổng thống Obama, chuyến đi lần này của ông sẽ định hình cho những di sản mà ông sẽ để lại sau khi ông kết thúc nhiệm kỳ vào năm 2017.

Khalil Shahin - chuyên gia nghiên cứu Trung Đông cho rằng, phía Palestine không nên vội vàng đánh giá chuyến thăm của ông Obama sẽ thất bại: "Chuyến thăm đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong chính sách quản lý khủng hoảng của Tổng thống Obama, đặc biệt sau khi ông tái đắc cử. Chuyến thăm là một hình thức trở lại bàn đàm phán".

Người dân Palestines vừa biết rõ rằng chuyến thăm này sẽ không tạo ra bất kỳ bước đột phá nào đối với tiến trình hòa bình tại khu vực, song họ vẫn đang hy vọng có thể nhìn thấy những kết quả cụ thể sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Obama.

Bản thân Tổng thống Obama cũng không quá kỳ vọng vào việc thúc đẩy các cuộc đàm phán hòa bình trong chuyến thăm đầu tiên của ông tới Israel và lãnh thổ Palestine. Phát biểu trước các nhà lãnh đạo của cộng đồng Do Thái tại Mỹ trước chuyến thăm, ông Obama đã đưa ra tín hiệu rằng sẽ không có sáng kiến hòa bình Trung Đông lớn nào được đưa ra thảo luận, đồng thời cho biết ông không đặt ra mục tiêu giải quyết bất kể vấn đề chính trị cụ thể nào trong chuyến thăm này.

Tuy nhiên, Palestine lại tỏ ra lạc quan về những vấn đề khác như vấn đề tù nhân Palestine đang bị giam giữ ở các nhà tù của Israel. Ông Saeb Erakat - Trưởng đoàn đàm phán hòa bình của Palestine cho biết, ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Mahmud Abbas trong chuyến thăm của ông Obama là đảm bảo rằng hơn 1.000 tù nhân Palestine đang bị Israel giam giữ sẽ được phóng thích. Ngoài ra, những vấn đề then chốt về các khoản viện trợ của Mỹ dành cho Palestine cũng hy vọng sẽ được giải quyết trong chuyến thăm này.

Về vấn đề hạt nhân Iran, Phó Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ Ben Rhodes từng nói rằng, Iran đang trở thành một vấn đề chính sách đối ngoại then chốt đối với Tổng thống trong nhiệm kỳ thứ hai và Mỹ có trách nhiệm ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Theo giới phân tích, điểm dừng chân đầu tiên trong chuyến công du Trung Đông là Israel, ông Obama cũng sẽ tiếp tục ngăn cản Thủ tướng nước này không vội tấn công quân sự nhằm vào Iran vì chương trình hạt nhân của nước này. Mỹ vẫn kiên định với lập trường, giải quyết vấn đề hạt nhân Iran thông qua ngoại giao cho đến khi cảm thấy đã “hết cánh cửa ngoại giao với Iran”.

Quang Minh (tổng hợp)

Chuyến công du Trung Đông của Tổng thống Mỹ – Bước đi cân bằng lợi ích

Tổng thống Mỹ Barack Obama đang có chuyến công du tới các nước Israel, Palestine và Jordanie trong bối cảnh quan hệ giữa Mỹ và đồng minh Israel không mấy nồng ấm; và tình hình Trung Đông có nhiều diễn biến phức tạp. Theo giới phân tích, chuyến công du đến Trung đông lần này của ông Obama kể từ khi nhậm chức tổng thống nhiệm kỳ đầu vào năm 2009 phần nhiều chỉ mang tính biểu tượng, khó có thể tạo được bước đột phá nào trong các vấn đề nóng của khu vực.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Tổng thống Mỹ Barack Obama. Nguồn: RYOT.com

Chuyến công du đến Trung Đông lần này của Tổng thống Barack Obama được xem bước đi đầu tiên cho thấy Nhà Trắng đang có những điều chỉnh trong chính sách đối ngoại trong 4 năm tới.

Trong chuyến thăm tại Israel, chương trình nghị sự của Tổng thống Obama không nằm ngoài các nội dung liên quan tới quan hệ giữa song phương, trong đó ông tái khẳng định các cam kết của Mỹ đối với an ninh và lợi ích của Israel. Tiếp đến là tình hình bất ổn trong khu vực với cuộc xung đột tại Syria, quan hệ căng thẳng giữa Israel và Iran liên quan tới chương trình hạt nhân của Iran và tiến trình hòa đàm đang bị ngưng trệ giữa Nhà nước Do Thái với chính quyền Palestine.

Theo giới quan sát, Tổng thống Obama sẽ không tìm kiếm bất kỳ giải pháp then chốt nào cho các vấn đề nổi cộm như trên, mà mục tiêu của ông đặt ra hiện nay là chỉ giữ cho các vấn đề này không diễn biến theo chiều hướng ngày càng xấu đi.

Tuy nhiên, để làm được điều đó, ông chủ Nhà Trắng cần xóa bỏ sự hoài nghi của các lãnh đạo Israel về chính sách của Nhà Trắng đối với Tel Aviv trong nhiệm kỳ đầu của mình khi quan hệ giữa hai bên kém mặn mà, nếu không muốn nói là lạnh nhạt. Nguyên nhân của sự việc này là do Mỹ phản đối ra mặt các kế hoạch mở rộng khu định cư Do Thái của Israel và coi đây là nhân tố chính khiến tiến trình đàm phán với Palestine bị đình trệ.

Không phải ngẫu nhiên ông Obama chọn Trung Đông là điểm đến cho chuyến công du đầu tiên kể từ khi nhậm chức tổng thống trong nhiệm kỳ thứ hai này. Nếu như trong 4 năm trước, các vấn đề khó khăn kinh tế trong nước buộc Washington phải có sự chuyển hướng trong các chính sách của mình, đặc biệt là đối ngoại, thì giờ là lúc để họ cân nhắc những điều chỉnh mới nhằm đảm bảo cân bằng lợi ích cho tất cả các bên.

Theo giới phân tích, Mỹ cần có tầm nhìn xa hơn nữa, cũng như có những giải pháp khẩn trương và thiết thực khi đối mặt với những vấn đề khó khăn và thách thức trên toàn cầu, nhất là khi tình hình khu vực Trung Đông hiện nay đang ngày càng nóng lên.

Quốc Trung

Vấn đề Trung Đông và Bắc Phi đang nóng lên

Các cuộc gặp về Iran và Syrie bên lề phiên họp Đại Hội đồng LHQ được dự báo là không để lại nhiều đột phá. Ảnh: Press TV

Mặc dù chỉ là những phát biểu bên lề cuộc họp thường niên của Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc (LHQ), nhưng những "nhân vật chính" đã cho thấy những "điểm nóng" thực sự của thế giới.

Vẫn là lập trường cứng rắn của Ahmadinejad

Hôm 24-9, phát biểu ngay trước thềm phiên họp thường niên của Đại Hội đồng LHQ tại thành phố New York của Mỹ, Tổng thống Iran Mahmoud Ahmadinejad đã mạnh miệng cho rằng "Israel không có rễ gốc gì tại Trung Đông nên cần phải bị loại bỏ".

"Iran đã tồn tại suốt 7-10 ngàn năm qua. Họ (Israel) chiếm những vùng đất chỉ mới 60-70 năm gần đây, với sự trợ giúp và thúc đẩy từ phương Tây. Chúng tôi tin rằng họ nhận thấy đoạn kết và họ đang tìm kiếm những cuộc phiêu lưu mới để có thể thoát khỏi cái kết thê thảm trên. Iran sẽ không bị tổn hại bởi những quả bom từ bên ngoài"- Tổng thống Ahmadinejad phát biểu tại khách sạn Manhattan.

"Trên cơ bản, chúng tôi không lo sợ các mối đe dọa từ những người Do Thái. Chúng tôi có tất cả mọi vũ khí phòng thủ để sử dụng và sẵn sàng tự vệ"- Tổng thống Ahmadinejad nhấn mạnh.

Phản ứng trước những phát biểu trên, phát ngôn viên Nhà Trắng Tommy Vietor đã lên tiếng phê phán: "Những bình luận của Tổng thống Ahmadinejad với tính chất ghê tởm, khó chịu và vô nhân đạo".

Cũng trong phát biểu tại New York, Tổng thống Ahmadinejad lập luận: "Chương trình hạt nhân không phải là chuyện lớn. Cái cách tiếp cận của Mỹ đối với Iran mới là điều quan trọng. Chúng tôi sẵn sàng ngồi vào bàn đàm phán để tìm ra giải pháp căn cơ cho những vấn đề trên nhưng phải dựa trên sự công bằng và tôn trọng lẫn nhau. Chúng tôi không mong đợi nút thắt tồn tại 33 năm giữa Washington và Tehran sẽ được mở ra chỉ bằng một giải pháp chóng vánh. Không gì ngoài con đường đối thoại".

Tổng thống Ahmadinejad cho rằng Tehran vẫn sẵn sàng thương lượng về điều mà ông khẳng định là chương trình hạt nhân vì mục đích hòa bình, nhưng chính Mỹ đã "bỏ lỡ" các cơ hội để cải thiện quan hệ với Iran.

Sau đó, nhà lãnh đạo Iran quay sang chỉ trích các lệnh cấm vận đối với ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran khi cho rằng các quốc gia sẽ không nhượng bộ trước những quy luật của "những kẻ bắt nạt". Tổng thống Iran cho rằng Tehran, vốn đang bị kiềm kẹp bởi các lệnh cấm vận của LHQ, Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) xung quanh chương trình hạt nhân của nước này, đã không đến nỗi tệ như một số nước nghĩ và Tehran vẫn có thể tồn tại mà không cần thu nhập từ dầu mỏ.

"Bắt nạt" cũng là từ ngữ mà ông Ahmadinejad dùng khi nhắc đến quan hệ giữa Mỹ với Israel trong vấn đề Iran. Ông Ahmadinejad cho rằng Israel đang "bắt nạt" Mỹ xung quanh những cáo buộc về mối đe dọa hạt nhân từ Iran, Tel Aviv luôn "dọa" Mỹ sẽ phát động cuộc chiến tấn công Iran với hy vọng đồng minh này sẽ tiếp tay họ.

Gần đây, Tel Aviv liên tục thúc giục Washington lập ra "ranh giới đỏ" đối với Iran, vốn có thể kéo theo cuộc tấn công của Mỹ. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Obama khẳng định chỉ đề cập đến cuộc chiến một khi không còn giải pháp nào để ngăn cản Iran "phát triển vũ khí hạt nhân".

Obama với bài toán Trung Đông

Hôm 24-9, phát ngôn viên Nhà Trắng Jay Carney cho biết, Tổng thống Obama sẽ tận dụng bài phát biểu chủ đạo trước Đại Hội đồng LHQ vào ngày 25-9 để đối phó với làn sóng biểu tình chống Mỹ trong thế giới Hồi giáo xung quanh đoạn phim báng bổ đạo Hồi, vốn do một người Mỹ sản xuất, gây phẫn nộ trong những ngày qua, đồng thời ông Obama nhân đây cũng khẳng định sẽ không thay đổi viện trợ và ủng hộ cho một số quốc gia Trung Đông vì cái gọi là "Mùa xuân A-rập".

"Đây cũng sẽ là thời điểm để Mỹ khẳng định các giá trị và sự lãnh đạo của quốc gia này trong giai đoạn chuyển tiếp ở những nền dân chủ đang nổi lên tại Trung Đông"- ông Carney nói thêm.

Trong bối cảnh bầu cử Tổng thống Mỹ chỉ còn khoảng 6 tuần nữa là đến, ông Obama phải cân bằng nhu cầu ngoại giao để phát đi một thông điệp đến cộng đồng quốc tế bằng một nhu cầu chính trị để hạ nhiệt bầu không khí chỉ trích tại Mỹ xung quanh làn sóng chống Mỹ trên thế giới.

Cũng theo ông Carney, Tổng thống Obama sẽ lặp lại việc chính quyền Mỹ phản đối đoạn phim báng bổ đạo Hồi, nhưng cũng sẽ phàn nàn về tình trạng bạo lực nổ ra theo sau đoạn phim trên.

"Bất ổn tại Syrie là mối đe dọa cho toàn khu vực"

Một trong những thử thách lớn mà nguyên thủ các nước tham dự cuộc họp Đại Hội đồng LHQ lần thứ 67 phải đối mặt là tình trạng bất ổn kéo dài 18 tháng qua tại Syrie. Trong một phát biểu hôm 24-9, đặc phái viên chung của LHQ và Liên đoàn A-rập (AL) Lakhdar Brahimi nhấn mạnh: "Nội chiến tại Syrie đang trở nên tồi tệ hơn và không có dấu hiệu nào cho thấy một cái kết nhanh chóng đối với tình trạng bạo lực tại quốc gia Trung Đông này".

Tuy nhiên, ông Brahimi cũng tiết lộ về một kế hoạch mới mà ông đang soạn thảo với hy vọng có thể phá vỡ thế bế tắc bấy lâu nay. Mặc dù Tổng thống Syrie Bashar al-Assad bác bỏ việc từ chức, nhưng một vài hy vọng lóe lên từ giải pháp trên vẫn còn, ông Brahimi nói thêm.

"Tôi nghĩ không có bất cứ phủ nhận nào về tình cảnh tại Syrie, vốn đã cực kỳ xấu và ngày càng trầm trọng thêm. Đây là mối đe dọa với toàn khu vực Trung Đông và thậm chí đối với nền hòa bình và an toàn cho cả thế giới"- ông Lakhdar Brahimi nhấn mạnh.

THANH BÌNH
(Theo Reuters, Washington Post, Guardian, AP)

Obama thăm Trung Đông: Chuyến đi ít kỳ vọng

(Toquoc)-Tổng thống Obama đến Trung Đông với hy vọng hàn gắn những rạn nứt với Israel trong vấn đề hạt nhân Iran và phần nào làm giảm căng thẳng giữa Palestine và Israel trong vấn đề các khu định cư tại Bờ Tây.

Bản thân Nhà Trắng cũng hạ kỳ vọng vào chuyến thăm này khi phát đi thông cáo cho rằng, Tổng thống Obama cũng chỉ hy vọng giúp các nhà lãnh đạo đến gần nhau để mang lại hòa bình và dân chủ cho khu vực. Dự kiến, hai vấn đề chính được đề cập trong chuyến “trở lại” Trung Đông của Obama bao gồm: vấn đề hạt nhân Iran và hòa bình Israel - Palestine.

Liệu ông Obama có thuyết phục được Israel ngừng xây dựng các khu định cư Do Thái ở Bờ Tây?

Về vấn đề hạt nhân Iran

Tổng thống Obama dự kiến sẽ tới Israel vào ngày 20/3 và tới thăm Bờ Tây vào ngày 21. Ông sẽ có các cuộc gặp riêng với các nhà lãnh đạo Israel và Palestine trong chuyến công du đầu tiên tới khu vực trên cương vị Tổng thống. Trong đó, một hoạt động trọng tâm của ông tại Israel là cuộc nói chuyện với giới trẻ, chủ yếu là sinh viên Israel tại Jerusalem. Phóng viên Hãng tin AP cho rằng, đây là một phần nỗ lực của Tổng thống nhằm thu hút công chúng Israel, đặc biệt là giới trẻ.

Chuyến công du của ông Obama tới Israel đúng vào thời điểm Thủ tướng nước này Netanyahu vừa tái đắc cử nhiệm kỳ 2 với muôn vàn khó khăn, do quyền lực ông bị suy yếu sau cuộc bầu cử tháng 1/2013. Ngày 15/3 vừa qua, Thủ tướng Netanyahu đã thành lập một chính phủ liên minh sau khi đạt được thỏa thuận với 6 đảng đối lập. Chuyến thăm của ông Obama cũng là cơ hội để “giảng hòa” với Israel sau một thời gian không tìm được tiếng nói chung về vấn đề hạt nhân Iran.

Israel đã nhiều lần đe dọa có hành động quân sự đối với Iran nếu nước này phát triển bom hạt nhân. Còn Mỹ lại thiên về sử dụng các giải pháp ngoại giao và trừng phạt kinh tế để hạn chế hoạt động hạt nhân của Iran. Mặc dù trong các cuộc trao đổi ngoại giao, phía Mỹ luôn khẳng định hành động quân sự là một lựa chọn nếu cần thiết, nhưng Israel luôn đòi hỏi Mỹ phải cam kết ủng hộ và hỗ trợ nước này tấn công quân sự.

Phương Tây luôn cho rằng chương trình hạt nhân của Iran là nhằm mục đích phát triển công nghệ vũ khí. Còn phía Iran lại khẳng định hoạt động hạt nhân của mình vì mục đích dân sự và nói rằng nước này “có quyền” làm như vậy.

Ông Michael Oren, đại sứ Israel tại Mỹ phủ nhận mọi thông tin mâu thuẫn giữa 2 nước vì vấn đề hạt nhân Iran. Ông khẳng định: "Mỹ và Israel chia sẻ các quan điểm về chương trình hạt nhân của Iran và rút ra nhiều kết luận tương đồng".

Khởi động đàm phán hòa bình Israel - Palestine

Khác với không khí chuẩn bị chào đón Obama ở Israel, người Palestine dường như thờ ơ với chuyến viếng thăm của lãnh đạo Mỹ.

Người dân Palestines hiểu rằng chuyến thăm này sẽ không tạo ra bất kỳ bước đột phá nào đối với tiến trình hòa bình tại khu vực, song họ hy vọng có thể nhìn thấy những kết quả cụ thể sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Obama.

Tháng 2 vừa qua, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry, người sẽ tháp tùng ông Obama lần này, cho biết ông có ý định viện trợ 700 triệu USD cho chính quyền Palestine. Phần lớn số tiền này đã bị QUốc hội Mỹ trì hoãn trong nhiều tháng qua. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland nói với các phóng viên ngày 15/3 rằng “một chính quyền Palestine có thể đứng vững về kinh tế không chỉ đem lại lợi ích cho bản thân người Palestine mà còn cho an ninh và hòa bình của toàn khu vực. Tôi tin rằng vấn đề này sẽ được đề cập tới trong chuyến thăm của Tổng thống Obama”.

Nimr Hammad, Cố vấn chính trị của ông Abbas, bày tỏ hy vọng Tổng thống Obama sẽ tiếp tục thực hiện những vấn đề đã được ông nêu ra trong nhiệm kỳ đầu tiên. Hammad nói rằng ông Obama phải “thực hiện những điều ông ấy đã hứa hẹn trong bài phát biểu tại Đại học Cairo, đó là ngừng xây dựng các khu định cư dưới mọi hình thức, điều vốn trở ngại đối với một nhà nước Palestine trong tương lai”. Theo Hammad, nhà lãnh đạo Mỹ cũng cần hiện thực hóa “hy vọng của ông về việc Palestine trở thành thành viên đầy đủ của LHQ” như ông từng đề cập trong bài phát biểu hồi tháng 9/2010.

Cuối cùng, Tổng thống Obama cũng dự kiến dành 24 giờ thăm Jordan, một đồng minh quan trọng của Mỹ, với mối quan tâm tập trung vào tình trạng cuộc khủng hoảng chính trị ở nước láng giềng Syria. Hiện có hơn 450.000 người Syria đã chạy tỵ nạn sang Jordan. Hãng tin AP dẫn nguồn tin từ Nhà Trắng cho biết Obama không có kế hoạch đến thăm trại tỵ nạn trong thời gian ở Jordan, song ông sẽ thảo luận về khả năng tăng cường viện trợ cho người tỵ nạn./.

Võ Vân

Hãy nhìn vấn đề Trung Đông một cách có suy nghĩ

Cuộc chiến tranh ở Trung Đông kéo dài là điều không ai mong muốn. Trước đây, khi tôi còn nhỏ và Việt Nam đang trong chiến tranh, được biết Israel "thuộc phe Mỹ" tôi từng rất mong cho các nước Trung Đông "tiêu diệt" được Israel trong các cuộc chiến 1967 và 1973, và thấy thất vọng khi điều đó không xảy ra.

Người gửi: Nguyen Lanh
Gửi tới: Ban Thế giới
Tiêu đề: Hãy nhìn nhận vấn đề một cách có suy nghĩ

Sau này lớn lên, qua tìm hiểu lịch sử tôi mới hiểu rằng vấn đề phức tạp hơn nhiều so với trí tưởng tượng trẻ con của mình.

Về quan điểm cá nhân, mỗi người đều có quyền nhìn nhận vấn đề này theo cách riêng của mình. Tuy nhiên, ta nên có thái độ khách quan khi nói và bình luận về các sự kiện xảy ra tại đây. Có thể nêu ra một số thí dụ nhỏ để cùng suy nghĩ.

Không ít lần chúng ta được nghe nói rằng "Israel chiếm đóng đất đai, tàn sát người Palestine...", rồi "giết hại những người trong tay không tấc sắt...". Nếu ta chỉ nghe rồi tưởng tượng theo cách suy luận tự nhiên (như những người dân chất phác bình thường) thì liệu điều đó có đúng không?

Chắc hẳn mọi người đều đã nhiều lần nhìn thấy trên VTV hình ảnh hàng đoàn trẻ con, thiếu niên Palestine cầm gạch đá ném vào các toán quân Israel đang đi tuần tra, và hầu như không có sự bắn trả thực sự nào từ phía quân đội Israel. Nếu đổi lại, đám trẻ con kia là người Do Thái và đội quân kia là lính phát xít Đức thì liệu đám trẻ con kia có an toàn trở về để rồi ngày mai lại tiếp tục "trò chơi" của chúng không? Chắc chắn rằng nếu những đứa trẻ kia mà bị bắn hết thì cha mẹ chúng sẽ không dám xua những đứa còn lại tiếp tục đi chơi trò chơi nguy hiểm đó nữa. Như vậy, lý do duy nhất mà người dân Palestine vẫn tiếp tục xui con em mình đi ném đã vào lính Israel là vì họ biết chắc rằng con em họ sẽ không bị bắn!

Một điểm nhỏ khác để phân biệt về bản chất cuộc chiến giữa hai phía: Israel chỉ tấn công vào các lực lượng vũ trang của Palestine (Hamas, Jihad...). Đương nhiên là có một số dân thường bị "vạ lây" nhưng đó là con số nhỏ và không thể tránh khỏi vì sự xen kẽ lẫn nhau giữa các đối tượng trên và người có suy nghĩ phải nhận xét được điều đó. Nếu Israel chủ trương tiêu diệt dân thường Palestine thì liệu dân Palestine có còn được nghênh ngang ném gạch đá vào quân đội Israel như mọi người vẫn thấy trên TV không?

Ngược lại, người Palestine coi việc giết hại được người Israel là một "chiến tích vinh quang", bất kể người đó là phụ nữ, trẻ con, hay binh lính; mà trong thực tế giết hại dân thường, phụ nữ, trẻ em, v.v.. thì dễ hơn nhiều so với giết binh lính cho nên vô số người dân thường Israel đã bị giết chết một cách oan uổng bởi những kẻ cuồng tín ở mọi nơi: trên xe buýt, ở quán ăn công cộng... Công việc giết người đó lại được tôn vinh ở xứ sở của Palestine và hàng ngàn những đứa trẻ mới lớn đang bị đầu độc bởi những tư tưởng như vậy từ những bậc cha anh trong gia đình và chính quyền nơi họ đang sống. Chính bản thân Rantisi, thủ lĩnh Hamas vừa bị Israel tiêu diệt cũng là người có chủ trương tiêu diệt Do Thái bằng mọi hình thức, kể cả giết hại dân thường.

Hòa bình cho Trung Đông là nguyện vọng của cả cộng đồng thế giới ngày nay, nhưng làm thế nào để điều đó trở thành hiện thực thì lại phụ thuộc vào chính những người trực tiếp trong cuộc. Dường như việc "tiêu diệt nhà nước Do Thái" đã trở thành "điều 1 trong Hiến pháp" của một số giới lãnh đạo Trung Đông, ít nhất là trong một số năm trước đây. May mà Israel vẫn còn đủ mạnh để đứng vững, nhưng nếu không thay đổi được cách nhìn nhận của những cái đầu nóng này thì con đường đến hòa bình còn nhiều chông gai.

Việt Báo (Theo_VnExpress.net)

Tại sao Trung Đông hỗn loạn?

Trung Đông những ngày gần đây là một nơi hỗn loạn, với các cuộc nội chiến, các cuộc biểu tình rộng khắp, đọ súng xuyên biên giới, nổi loạn có vũ trang, đánh bom xe...

Iran đã lách cấm vận của Mỹ như thế nào?

Tổng thống Ai Cập hứng "búa rìu" tứ phía

Đáp trả Palestine, Israel xây hàng nghìn nhà định cư

Biểu tình phản đối Tổng thống Mohammed Mursi ở Quảng trường Tahrir, Cairo.

Trung Đông không chịu thừa nhận rằng Mỹ đã quyết định chuyển hướng sang châu Á. Khu vực này từ chối bước ra khỏi ánh sáng sân khấu.

Những gì chúng ta chứng kiến ngày nay là bằng chứng cho thấy những quan điểm lâu đời trong khu vực - những thuyết âm mưu xưa cũ, những sự đơn giản hóa quá mức - là không đúng đắn. Các tuyên bố rằng thế giới chú ý đến khu vực chỉ bởi vì nơi đây có dầu lửa hoặc có chìa khóa giải quyết vấn đề ở Trung Đông liên quan đến Israel hóa ra đều là sai lầm.

Trung Đông vẫn tiếp tục giành sự chú ý của giới ngoại giao và các chuyên gia quân sự, tiếp tục khiến các nhà lãnh đạo trên thế giới phải thức đêm thức hôm, và sẽ vẫn là như vậy ngay cả khi nơi đây không có một giọt dầu nào, hoặc nếu xung đột giữa người Ảrập và người Do Thái không tồn tại.

Tại sao?

Trung Đông đứng ở vị trí trung tâm của các dòng chảy lịch sử và các hệ tư tưởng đối lập.

Những gì diễn ra ở đó đang tác động xuyên suốt các biên giới quốc gia và tràn qua các đại dương. Khi phần lớn mọi người đi dự lễ ở nhà thờ vào cuối tuần, hoặc cởi bỏ giày trước khi lên máy bay thì người ta làm điều đó bởi vì một ý tưởng nảy sinh từ Trung Đông.

Khu vực này đang rơi vào khủng hoảng do phải hứng chịu nạn tham nhũng tràn lan, lãnh đạo yếu kém, phân biệt đối xử với phụ nữ cùng nhiều vấn đề kinh tế nghiêm trọng khác.

Các triết lý đối địch đang tranh giành vì tương lai - người Shiite cạnh tranh với người Sunny, những người chủ trương dân chủ phản đối các lãnh đạo độc tài, người Hồi giáo cố áp đảo những người đa nguyên còn các tín đồ Công giáo e ngại cho tương lai của mình. Đó mới chỉ là một vài nhân tố hun đúc nên các cuộc xung đột.

Những người ủng hộ dân chủ có thể đã trở nên mạnh mẽ hơn, nhưng các chiến binh kiên quyết khác đang khao khát tạo ra các nhà nước chống phụ nữ, chống tự do và chống Mỹ. Ẩn ý của những lòng tin đó sẽ trở nên rõ ràng khi lịch sử hé mở. Chẳng hạn như cuộc chiến mới đây ở Gaza, các diễn biến thu hút dư luận ở Ai Cập, chiến dịch trấn áp ở Syria, đánh bom liên tiếp tại Iraq, hay nỗ lực nâng vị thế của người Palestine tại Liên Hợp Quốc.

Ai Cập

Đường phố ở Cairo ngập tràn nỗi tức giận chống lại Tổng thống Mohammed Mursi, người đã gây bất ngờ cho người dân Ai Cập - và cả Nhà Trắng - khi thông báo ông sẽ nắm giữ các quyền mà nhiều người xem như sự trở lại của một chế độ độc tài. Người biểu tình lo ngại về một cuộc thâu tóm quyền lực của lực lượng Tình Anh em Hồi giáo.

Mursi khẳng định quyết định của ông là cần thiết và chỉ mang tính tạm thời. Cuối cùng thì người ta cũng sẽ thấy ai đúng ai sai. Câu trả lời sẽ giúp định ra một tương lai dân chủ ở thế giới Ảrập, nơi Ai Cập dẫn đầu các xu hướng văn hóa, chính trị và hệ tư tưởng. Đó là lý do khi người Ai Cập nhận lửa từ làn sóng nổi dậy ở Tunisia cách đây 2 năm, các nhà lãnh đạo cố chấp trong khu vực đều phải lo sợ. Tất cả các thủ đô ở phương Tây đều phải đánh giá lại các liên minh chiến lược của mình.

Iran

Mỹ có thể muốn tập trung vào châu Á, nhưng nước này không thể thôi lo lắng về Iran. Một số người sẽ cho rằng lo ngại đó chẳng qua là về dầu lửa, nhưng Mỹ có thể vẫn mua dầu từ một Iran có vũ khí hạt nhân. Obama, và thế giới, lo ngại chương trình hạt nhân của Iran sẽ gây ra một cuộc chạy đua vũ khí hạt nhân ở khu vực bất ổn nhất về chính trị của hành tinh này.

Hôm 28/11, Giám đốc Cơ quan Năng lượng nguyên tử Iran tuyên bố nước này sẽ đẩy nhanh tốc độ làm giàu uranium, bất chấp các lệnh cấm vận nặng nề của quốc tế.

Trong khi đó, các nhà chức trách Mỹ cảnh báo Tehran đang tìm kiếm các cách thức để chuyển vũ khí sang cho phong trào Hồi giáo Palestine Hamas ở Gaza, chỉ vài ngày sau khi Washington giúp dàn xếp một thỏa thuận ngừng bắn giữa Hamas và Israel.

Israel và Palestine

Cuộc xung đột này vẫn là một điểm nhức nhối của khu vực và là một thách thức đối với ảnh hưởng của Mỹ.

Chính quyền Palestine gửi đề nghị lên Đại hội đồng Liên Hợp Quốc và đã được bỏ phiếu nâng cấp tư cách nhà nước tại tổ chức lớn nhất thế giới này.

Israel ngay lập tức tuyên bố mở rộng khu định cư Do Thái bất chấp phản đối từ nhiều nước.

Syria

Ở Syria, khoảng 40.000 đàn ông, phụ nữ và trẻ nhỏ đã chết vì nội chiến. Quân nổi dậy đang giành được các lợi thế trong chiến dịch lật đổ chế độ của Tổng thống Bashar al-Assad. Tuy nhiên, phương Tây, trong đó có Mỹ, lo ngại về những gì sẽ xảy đến sau khi Assad sụp đổ.

Phe đối lập có nhiều người tiến bộ ủng hộ dân chủ nhưng cũng gồm không ít kiểu ý thức hệ khác, từ người Hồi giáo ôn hòa tới những kẻ cực đoan muốn Syria trở thành một phần của Thể chế Đế vương Hồi giáo siêu quốc gia.

Sẽ tốt đẹp nếu một tổng thống Mỹ có thể quyết định khu vực nào sẽ thu hút sự chú ý của ông. Nhưng đây là Trung Đông, và dù thích hay không, khu vực này vẫn cứ nằm ở hoặc gần phần trên cùng của nghị trình.

Thanh Hảo (Theo CNN)

Van đề Palestine

1. LHQ không đồng thuận về vấn đề Palestine

Báo cáo dự thảo của Hội đồng Bảo an LHQ bị lọt ra ngoài được truyền thông của Mỹ đăng tải cho biết Hội đồng Bảo an LHQ đã không đạt được một quyết định về việc có nên công nhận Palestine và một nhà nước độc lập hay không.
Theo quy định, Palestine cần ít nhất 9/15 phiếu của các nước trong Hội đồng Bảo an để được chấp nhận là thành viên chính thức của LHQ. Tuy nhiên, Mỹ, một trong 5 nước thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an đã khẳng định dùng quyền phủ quyết nếu vấn đề này được đưa ra bỏ phiếu.

Hội đồng Bảo an LHQ vẫn chia rẽ về vấn đề Palestine. Ảnh: AP

Tháng 9 vừa qua, Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas đã đệ trình đơn lên LHQ đề nghị công nhận Palestine là nhà nước độc lập, nhưng gặp phải sự phản đối của Mỹ và Israel.

Căng thẳng giữa Palestine và Israel đã bị đẩy lên cao sau khi UNESCO bỏ phiếu công nhận Palestine là thành viên đầy đủ của tổ chức này. Ngay lập tức, Mỹ và Israel đã tuyên bố dừng các khoản đóng góp kinh phí cho UNESCO để phản ứng lại việc làm đó.

Chính quyền, Israel cũng tuyên bố đẩy mạnh dự án xây dựng khu định cư ở phía đông Jelusalem và Bờ Tây của dải Gaza, đồng thời ngừng chuyển trả khoản tiền thuế mà họ thu hộ Palestine.

Các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Palestine và Israel bị đổ vỡ sau khi lệnh tạm ngưng xây dựng khu định cư của Israel tại Bờ Tây hết hạn. Palestine phản đối dự án xây dựng này của Israel vì cho rằng nó nằm trên phần đất của nhà nước Palestine trong tương lai.

Theo VOV.vn

2. Liên hợp quốc công nhận quyền về tài nguyên của Palestine

thông qua, với đa số tuyệt đối 158/6, nghị quyết thừa nhận quyền chủ quyền của người Palestine đối với tất cả các nguồn tài nguyên thiên nhiên trên những vùng lãnh thổ Palestine bị Israel chiếm đóng.
Nghị quyết yêu cầu Israel ngừng mọi hành động khai thác, phá hoại, làm cạn kiệt và gây nguy hiểm cho các nguồn tài nguyên thiên nhiên trong các vùng lãnh thổ Arab bị chiếm đóng, kể cả thành phố Jerusalem và trên cao nguyên Golan vốn là lãnh thổ của Syria đang bị nằm dưới sự kiểm soát của Israel. Đại hội đồng Liên hợp quốc cũng kêu gọi Israel ngừng mọi hành động gây thiệt hại đến môi trường, phá hoại cơ sở hạ tầng như đường ống dẫn nước và hệ thống nước thải.

Đại diện Palestine nhấn mạnh với nghị quyết mới được thông qua, Liên hợp quốc tái khẳng định quyền của người Palestine đối với nguồn tài nguyên thiên nhiên thuộc chủ quyền của mình, đồng thời yêu cầu Israel ngừng vi phạm các nghị quyết quốc tế và ngừng khai thác, cướp bóc đất đai, nước cũng như các nguồn tài nguyên khác của Palestine. Nghị quyết cũng tạo ra sức ép quốc tế mới đòi Israel tuân thủ luật pháp quốc tế và các nghị quyết của Liên hợp quốc, chấm dứt chiếm đóng lãnh thổ Palestine.

3. Chưa đạt được quyết định vấn đề công nhận Nhà nước Palestine

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc không đạt được một quyết định có nên công nhận Palestine là một Nhà nước độc lập hay không.

Hội đồng Bảo an bất đồng trong việc công nhận Nhà nước Palestine. Ảnh: KT

Báo cáo dự thảo của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc bị lọt ra ngoài được truyền thông của Mỹ đăng tải cho biết, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã không đạt được một quyết định về việc có nên công nhận Palestine là một Nhà nước độc lập hay không.

Theo quy định, Palestine cần ít nhất 9/15 phiếu của các nước trong Hội đồng Bảo an để được chấp nhận là thành viên chính thức của Liên Hợp Quốc.

Tuy nhiên Mỹ - 1 trong 5 nước thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an đã khẳng định dùng quyền phủ quyết nếu vấn đề này được đưa ra bỏ phiếu.

Tháng 9 vừa qua, Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas đã đệ trình đơn lên Liên Hợp Quốc đề nghị công nhận Palestine là nhà nước độc lập, nhưng gặp phải sự phản đối của Mỹ và Israel.

Căng thẳng giữa Palestine và Israel đã bị đẩy lên cao sau khi UNESCO bỏ phiếu công nhận Palestine là thành viên đầy đủ của tổ chức này.

Ngay lập tức, Mỹ và Israel đã tuyên bố dừng các khoản đóng góp kinh phí cho UNESCO để phản ứng lại việc làm đó.

Chính quyền Israel cũng tuyên bố đẩy mạnh dự án xây dựng khu định cư ở phía đông Jerusalem và Bờ Tây của Dải Gaza, đồng thời ngừng chuyển trả khoản tiền thuế mà họ thu hộ Palestine.

Các cuộc đàm phán trực tiếp giữa Palestine và Israel bị đổ vỡ sau khi lệnh tạm ngưng xây dựng khu định cư của Israel tại Bờ Tây hết hạn.

Palestine phản đối dự án xây dựng này của Israel vì cho rằng nó nằm trên phần đất của nhà nước Palestine trong tương lai.

4. Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas thăm Liên bang Nga: Củng cố điểm tựa vững chắc

Hôm nay (16-3), Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas kết thúc chuyến thăm chính thức 3 ngày Liên bang Nga. Đây là lần thứ 10 nhà lãnh đạo Palestine thăm Mátxcơva, nhưng là lần đầu tiên với tư cách Tổng thống Nhà nước Palestine sau ngày 29-11-2012, khi Palestine được hưởng quy chế quốc gia quan sát viên tại Liên hợp quốc (LHQ).

Các hoạt động chính của Tổng thống M.Abbas tại Mátxcơva bắt đầu ngày 14-3 bằng cuộc hội đàm với Tổng thống nước chủ nhà Vladimir Putin. Ngoài những vấn đề liên quan thúc đẩy quan hệ song phương, hai nhà lãnh đạo còn trao đổi ý kiến về một loạt vấn đề của khu vực và quốc tế mà hai bên cùng quan tâm, đặc biệt là tình hình Trung Đông - Bắc Phi và triển vọng nối lại đàm phán Palestine - Israel nhằm tìm kiếm giải pháp hòa bình cho cuộc xung đột ở Gaza.

Tổng thống Nga V.Putin (phải) và Tổng thống Palestine M.Abbas tại Mátxcơva.

Chuyến thăm của Tổng thống M.Abbas diễn ra giữa lúc nhiều khó khăn và thách thức đang tiếp tục được đặt ra cho Chính phủ và người dân Palestine. Hiện Israel vẫn chiếm đóng khu Bờ Tây dải Gaza và nắm quyền kiểm soát trao đổi hàng hóa lẫn việc đi lại của người dân Palestine. Tel Avip cũng sáp nhập Đông Jerusalem vào lãnh thổ của Nhà nước Do Thái; đồng thời xây thêm 3.000 ngôi nhà ở Đông Jerusalem và khu Bờ Tây. Ngoài ra, kể từ sau sự kiện Palestine được nâng cấp lên nhà nước quan sát viên phi thành viên của LHQ, chính quyền Israel tuyên bố áp đặt những biện pháp kinh tế hà khắc hơn chống Palestine; trong đó có việc tăng cường phong tỏa tài chính. Quốc hội Mỹ cũng đang phong tỏa khoản tiền 200 triệu USD viện trợ phát triển cho Palestine. Các chính sách thắt chặt hơn của Israel và Mỹ đang đẩy các vùng lãnh thổ của người Palestine lún sâu vào nghèo khó. Nền kinh tế của Palestine đang phải đối mặt với cuộc khủng hoảng sâu rộng. Thâm hụt ngân sách và nợ nước ngoài lên tới trên 1 tỷ USD, tương đương 1/5 tổng sản phẩm quốc nội (GDP).

Cho dù các vòng đàm phán hòa bình giữa Israel và Palestine được khởi động từ năm 1991, nhưng đến nay, đã 22 năm trôi qua, cơ hội thông qua một thỏa thuận hòa bình giữa hai bên vẫn rất mờ nhạt và chưa có dấu hiệu nào cho thấy các vòng đàm phán sẽ sớm được nối lại. Nhất là khi chính quyền của Tổng thống Palestine M.Abbas và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đều cứng rắn với lập trường của riêng mình trong tiến trình đàm phán hòa bình. Tổng thống M.Abbas tuyên bố, chính quyền Palestine sẽ chỉ trở lại các vòng đàm phán với điều kiện Israel ra quyết định "đóng băng" hoạt động xây dựng các khu tái định cư ở Bờ Tây. Trong khi đó, Thủ tướng B.Netanyahu lại thẳng thừng bác bỏ điều kiện tiên quyết của ông M.Abbas với lập luận "Israel tạm ngừng kế hoạch xây dựng các khu tái định cư chỉ là chuyện quá khứ và được thực hiện dựa trên yêu cầu của Mỹ như là biện pháp giúp xây dựng lòng tin". Mới đây, Thủ tướng Israel B.Netanyahu còn tái khẳng định, bất chấp nội dung bản hiệp định hòa bình có thể trong tương lai với người Palestine như thế nào chăng nữa, Đông Jerusalem của người Arab vẫn tiếp tục nằm dưới sự kiểm soát của Israel và Palestine phải để Israel kiểm soát thực sự các đường biên giới và Palestine phải công nhận "Nhà nước Do Thái" của Israel.

Trong bối cảnh như vậy, tăng cường quan hệ với Mátxcơva - một đối tác có lịch sử hợp tác truyền thống từ thời chiến tranh lạnh - sẽ góp phần giảm nhẹ những khó khăn về kinh tế mà Palestine đang phải đối mặt. Ngoài ra, với tư cách là thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, tiếng nói của Nga sẽ là điểm tựa quan trọng của Palestine trong quá trình tiếp tục tìm kiếm sự ủng hộ quốc tế để củng cố vị thế Palestine trong tiến trình đàm phán hòa bình với Israel.

Quỳnh Chi

5. Cụm từ "Nhà nước Palestine" được sử dụng chính thức

Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas đã nói với các quan chức Bờ Tây chuẩn bị đưa cụm từ "Nhà nước Palestine" vào các tài liệu công.

Thông tin này được các phương tiện truyền thông chính thức đưa tin.

Cho đến nay, hộ chiếu, thẻ căn cước, giấy phép lái xe và các tài liệu khác đều được đóng dấu "Chính quyền Palestine".

Hồi tháng 11-2012, ông Abbas đã chỉ đạo một chiến dịch thành công để Liên hợp quốc nâng cấp Palestine lên thành một nhà nước quan sát viên.

Tình trạng trước đó của Palestine là "thực thể quan sát viên không phải thành viên".

Trong một nghị định được hãng tin tức chính thức Wafa công bố hôm qua, 6/1, ông Abbas cho biết, việc ghi vào các tài liệu công khai sẽ giúp thúc đẩy việc xây dựng nước Palestine trên thực tế, xây dựng các tổ chức của nước này cũng như chủ quyền của nước này trên vùng đất của mình.

Tuần trước, ông Abbas đã ra lệnh cho Bộ Ngoại giao và các đại sứ quán bắt đầu sử dụng cụm từ "Nhà nước Palestine" trong thư từ chính thức.

Hiện chưa có phản ứng ngay lập tức từ phía Israel, quốc gia đã phản đối việc Liên hợp quốc nâng cấp tình trạng của Palestine và để đáp trả, nước này đã tạm dừng việc chuyển các khoản thu thuế cho chính quyền Palestine.

H.V Theo BBC

6. Bạo động Israel - Palestine lại bùng phát ở Bờ Tây

Xung đột Israel - Palestine lại có nguy cơ nổ ra khi ngay trong ngày đầu năm 1-1 lại xảy ra một vụ đụng độ giữa quân đội Israel và người dân Palestine ở Bờ Tây.

Thanh niên Palestine ném đá vào các binh sĩ Israel - Ảnh: AP

AP cho biết vụ việc bắt đầu vào sáng sớm 1-1, khi binh sĩ Israel giả làm thương lái xâm nhập vào lãnh thổ Palestine để bắt giữ các phần tử có vũ trang. Bạo động bùng nổ khi quân đội Israel cũng tiến vào khu vực ít lâu sau đó, gây ra sự giận dữ cho người dân địa phương.

Các thanh niên Palestine dựng lên chướng ngại vật, ném đá và bom xăng để ngăn cản vụ bắt bớ của các binh sĩ Israel. Phía Israel bắn trả bằng hơi cay, đạn cao su và cả đạn thật khiến ít nhất 10 người Palestine bị thương.

Một người dân địa phương nói những người mà Israel định bắt thuộc Tổ chức Islamic Jihad, một nhóm cực đoan đã thề sẽ hủy diệt Israel.

Chính quyền Israel thông báo đã bắt giữ “các phần tử khủng bố thuộc nhóm Islamic Jihad” và cho biết 2 binh sĩ bị thương trong cuộc tấn công.

Theo AP, các vụ đột kích tương tự của Israel vào lãnh thổ Palestine thường diễn ra một cách êm thấm dưới sự hậu thuẫn từ lực lượng an ninh Palestine. Quân đội Israel cũng không thường gặp phản ứng giận dữ như vậy từ phía người dân Palestine.

Việc Israel dùng đạn thật bắn vào phía người Palestine cũng là điều bất thường, vì nước này tuyên bố chỉ sử dụng đạn thật trong những trường hợp đặc biệt khẩn cấp.

Theo Tuổi trẻ

7. Một nền hòa bình bị từ chối

(HNM) - Đó là các khu định cư Do Thái vừa được chính quyền Israel quyết định mở rộng tại khu Bờ Tây và Jerusalem trên đất của người Palestine.

Đây không phải là lần đầu tiên chính quyền Tel Aviv hành động như vậy. Trong quá khứ, các khu định cư Do Thái trên đất của người Palestine đã luôn là mâu thuẫn lớn giữa Israel và Palestine trong việc nối lại đàm phán về một nền hòa bình ở Trung Đông. Tuy nhiên, thời điểm hiện nay, ngay sau khi Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) ủng hộ nỗ lực không mệt mỏi của Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas, quyết định trao quy chế từ "Thực thể quan sát viên" lên "Nhà nước quan sát viên" tại LHQ cho Chính quyền dân tộc Palestine (PNA) vào ngày 29-11, thì quyết định của Tel Aviv chẳng khác nào "gáo nước lạnh" dội vào tiến trình hòa bình Trung Đông vốn chưa bao giờ nguôi căng thẳng.

Các khu định cư Do Thái được dựng lên ở Bờ Tây và Jerusalem đã và đang là rào cản lớn cho tiến trình hòa bình Trung Đông.

Theo đó, ngày 3-12, nữ phát ngôn Bộ Nội vụ Israel Efrat Orbach cho biết, nước này đã khôi phục kế hoạch xây dựng 1.600 nhà định cư mới ở khu vực ngoại ô Ramat Shlomo tại Đông Jerusalem. Đây là dự án mà Washington từng phản đối ngay khi Tel Aviv đưa ra kế hoạch này lần đầu hồi tháng 3-2010. Nhiều nguồn tin cho biết, khu định cư mới có thể được xây tại khu vực tranh chấp thuộc Bờ Tây, liên quan đến tranh chấp Đông Jerusalem với khu định cư Maaleh Adumim. Mặc dù đã cam kết với Tổng thống Mỹ Barack Obama nhưng Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vẫn quyết xây dựng khu định cư mới tại đây. Nếu công cuộc xây dựng hoàn tất khu định cư mới của người Do Thái sẽ cắt đôi khu Bờ Tây của người Palestine thành hai phần Bắc-Nam, điều mà người Palestine hết sức phản đối. Và nếu vậy, việc hình thành một nhà nước Palestine với một lãnh thổ trọn vẹn khó có thể thực hiện.

Dư luận cho rằng, với các quyết định xây khu định cư mới, Tel Aviv đã có những bước chuẩn bị kỹ nhằm khước từ ước vọng về một nhà nước độc lập của người dân Palestine. Thậm chí, ngày 2-12, Thủ tướng B.Netanyahu còn tuyên bố bác bỏ quyết định nâng cấp quy chế cho PNA của LHQ bất chấp sự đồng thuận của đông đảo các quốc gia trên thế giới. Song song với đó, các biện pháp trả đũa đang được Tel Aviv ráo riết thực hiện. Bộ trưởng Tài chính Israel Yuval Steinitz đã hành động khi thông báo phong tỏa các khoản thuế Israel chuyển cho phía Palestine ngay trong tháng này (khoảng 116 triệu USD), với lý do các khoản tiền này sẽ được dùng để chi trả các khoản mà chính quyền Palestine còn nợ Công ty Điện lực Israel. Theo nghị định thư ký kết giữa hai bên, năm 1994, hằng tháng, Israel chuyển cho Palestine các khoản tiền thuế với hàng hóa nhập khẩu vào Palestine qua các cảng của Israel. Đây là nguồn thu đáng kể cho ngân sách của Palestine. Tuy nhiên, Israel luôn trì hoãn việc chuyển các khoản tiền này. Và hành động "giam tiền" mới nhất của Tel Aviv được coi là một hình thức trả đũa các diễn biến ngoại giao hoặc chính trị "có hại" cho Israel...

Những hành động của chính quyền Israel đã và đang gây phản ứng mạnh trong cộng đồng quốc tế. Trong một diễn biến mới, ngày 6-12, sau cuộc hội đàm với người đồng cấp Israel B.Netanyahu đang ở thăm Đức, phát biểu với báo giới, Thủ tướng Angela Merkel nhấn mạnh, nước Đức không ủng hộ kế hoạch xây dựng khu định cư mới của Israel, vì giải pháp hai Nhà nước vẫn là lựa chọn phù hợp và các bên cần tiếp tục theo đuổi, nối lại đàm phán và tránh các giải pháp đơn phương. Trước đó, ngày 3-12, Washington cũng đã kêu gọi Israel "xem xét lại" quyết định xây mới các căn nhà ở Đông Jerusalem và Bờ Tây. Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Nga lên tiếng rằng việc xây dựng các khu định cư trên các vùng lãnh thổ Palestine bị Israel chiếm đóng từ năm 1967 là bất hợp pháp. Nga và cộng đồng quốc tế không công nhận hành động này. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao các nước: Anh, Pháp cũng đã triệu hồi đại sứ Israel tại các nước này để thảo luận về các khu định cư mới…

Nền hòa bình tại Trung Đông lại một lần nữa vấp phải trở ngại không dễ vượt. Sự đồng thuận của cộng đồng quốc tế về nền độc lập của một quốc gia tại cuộc bỏ phiếu lịch sử (29-11) đã trao cho người dân Palestine một hy vọng. Nhưng để đi tiếp đến đích cuối cùng, chính quyền Palestine do ông M.Abbas lãnh đạo sẽ còn phải vượt không ít chông gai. Trước mắt là những khó khăn về kinh tế do cuộc phong tỏa tài chính của chính quyền Israel với dự báo là sẽ rất khắc nghiệt. Do đó, câu chuyện về giải pháp hai Nhà nước cho cuộc xung đột Palestine - Israel sẽ vẫn là một câu chuyện chưa có hồi kết ở Trung Đông.

Trung Hiếu

8. Tổng thống Mỹ B.Obama đến khu Bờ Tây

Ngày 21-3, ngày thứ hai trong chuyến thăm Trung Đông, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã đến thành phố Ramallah, ở Bờ Tây để bàn với các lãnh đạo Palestine, trong đó có Tổng thống Mahmoud Abbas về triển vọng nối lại các cuộc đàm phán với Israel. Đây là chuyến thăm đầu tiên của ông B.Obama tới khu vực này kể từ khi đắc cử Tổng thống Mỹ nhiệm kỳ đầu cách đây 4 năm.

Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas (trái) tiếp đón Tổng thống Obama (phải) khi ông đến thành phố Ramallah trong vùng bờ Tây, 21/3/13

Sau cuộc hội đàm với người đồng cấp Palestine Mahmoud Abbas, tại cuộc họp báo chung sau đó, ông B.Obama tuyên bố, Washington sẽ không từ bỏ các cuộc đàm phán hòa bình đang bị ngưng trệ tại Trung Đông, đồng thời khẳng định người Palestine xứng đáng có một nhà nước độc lập, có chủ quyền và chấm dứt sự chiếm đóng của Israel.

9. Yêu cầu điều tra quốc tế vụ tù nhân Palestine thiệt mạng

Ngày 24-2, BBC đưa tin, các quan chức Palestine đã yêu cầu Liên hợp quốc tiến hành một cuộc điều tra về trường hợp một tù nhân Palestine bị giam giữ tại Israel tử vong.

Ảnh minh họa.

Theo cơ quan an ninh nội địa Israel, tù nhân Arafat Jaradat, 30 tuổi, bị một số chấn thương ở lưng, chân và dạ dày trước khi bị bắt và đã tử vong trong tù mặc dù được các nhân viên y tế Israel nỗ lực cứu chữa. Tuy nhiên, Chủ tịch Câu lạc bộ các tù nhân Palestine bác bỏ thông tin này, nêu rõ, Arafat Jaradat không hề bị tổn thương nào trước đó và yêu cầu có bác sĩ Palestine tham gia việc khám nghiệm tử thi.

Thời gian gần đây, căng thẳng gia tăng xung quanh vấn đề tù nhân Palestine bị giam giữ tại Israel với các cuộc biểu tình lớn nhằm ủng hộ 4 tù nhân Palestine đang tuyệt thực. Hàng chục người biểu tình bị thương trong các cuộc xô xát với lực lượng an ninh Israel.

Trung Hiếu

10. Thế giới phản ứng việc Palestine được nâng cấp quy chế

TIN LIÊN QUAN

Tại cuộc bỏ phiếu vào rạng sáng 30/11 (theo giờ Việt Nam), Đại hội đồng Liên Hợp Quốc (ĐHĐ LHQ) đã chấp thuận cho nâng cấp từ địa vị “thực thể quan sát viên” lên “nhà nước quan sát viên”, công nhận nhà nước Palestine với đường biên giới năm 1967. Đây được coi thắng lợi lịch sử của Palestine.
Ngay sau khi kết quả bỏ phiếu được công bố, hàng nghìn người dân Palestin ở Bờ Tây và Dải Gaza, đã đổ ra đường ăn mừng sự kiện lịch sử này. Những hồi chuông nhà thờ được rung lên và pháo hoa ngập tràn thành phố Bethlehem.

Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas phát biểu tại Liên Hợp Quốc. Ảnh: AP

Chính quyền Palestine cũng đã cho phép trẻ em và công chức nghĩ nửa ngày để tham gia các hoạt động chúc mừng sự kiện này.

Nhiều quốc gia cũng đồng loạt lên tiếng hoan nghênh kết quả bỏ phiếu. Phát biểu trước ĐHĐ LHQ, Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ Ahmet Davutoglu cho rằng, việc nâng cấp quy chế cho Palestine tại LHQ sẽ góp phần thúc đẩy tiến trình đàm phán hòa bình giữa Palestine và Israel.

Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon kêu gọi Palestine và Israel cùng nỗ lực xây dựng một nền hòa bình chung: “Tôi kêu gọi các bên cam kết thỏa thuận một nền hòa bình. Tôi cũng kêu gọi các bên hành động một cách có trách nhiệm bảo tồn những thành tựu xây dựng nhà nước dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Abbas và Thủ tướng Fayyad và tăng cường các nỗ lực hướng tới hòa giải hòa bình lâu dài”.

Sau cuộc bỏ phiếu, Ngoại trưởng Palestine Al-Maliki cho rằng, giờ đây cơ hội hòa bình đang nằm trong tay của Israel. Theo Ngoại trưởng Al-Maliki, Palestine có kiện Israel lên tòa án hình sự quốc tế về tội ác chống lại loài người của Israel hay không phụ thuộc vào cách hành xử của nước này trong thời gian tới.

“Tôi hy vọng Israel hiểu rằng, thời thế đã thay đổi. Chúng tôi sẽ để Israel có thời gian để họ thay đổi các chính sách và hành động của mình. Nếu họ hành xử dựa trên luật pháp quốc tế thì chúng tôi cũng không phải kiện họ lên bất cứ tổ chức nào” - Ngoại trưởng Palestine Al-Maliki nói.

Đối với nội bộ Palestine, việc LHQ trao quy chế nhà nước quan sát viên của cho Palestine thể hiện thái độ nhìn nhận của cộng đồng quốc tế đối với Tổng thống Mahmoud Abbas. Tuy nhiên, đối với Palestine phía trước vẫn còn nhiều khó khăn, bởi mặc dù nghị quyết được đa số thành viên thông qua nhưng vấp phải sự chỉ trích gay gắt của Mỹ và Israel.

Bất chấp sự đồng thuận của cộng đồng quốc tế, Mỹ và Israel vẫn chỉ trích kết quả bỏ phiếu tại ĐHĐ LHQ. Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton chỉ trích cuộc bỏ phiếu của ĐHĐ LHQ nâng cấp qui chế cho Palestine là một hành động “không thích hợp và phản tác dụng” có thể gây trở ngại cho con đường tiến tới hòa bình.

Bà Clinton nói:“Chúng tôi xin khẳng định rằng chỉ có đàm phán trực tiếp giữa Israel và Palestine mới có thể mang lại hòa bình và những gì người dân hai nước đáng được hưởng. Đó là một nhà nước Palestine độc lập và chủ quyền, sống hòa bình và an ninh bên cạnh một nhà nước Do thái Israel dân chủ”.

Sau cuộc bỏ phiếu, Thủ tướng Israel Netanyahu cho rằng, động thái của LHQ là vi phạm những thỏa thuận giữa Israel và Palestine, Israel sẽ có hành động đáp trả.

“Quyết định tại LHQ thực tế sẽ không thay đổi được gì. Những nỗ lực này không giúp thúc đẩy việc hình thành một nhà nước Palestine trong tương lai. Israel luôn mong muốn hòa bình. Tuy nhiên một nhà nước Palestine sẽ không được thành lập nếu không có sự công nhận Israel là một nhà nước của người Do Thái”- Thủ tướng Israel Netanyahu nói.

Trái hẳn với quan điểm của chính phủ Israel, người dân nước này lại ủng hộ nỗ lực tìm kiếm vị thế mới của Palestine tại LHQ. Nhiều nhà hoạt động Israel đã tập trung tại Tel Aviv để bày tỏ sự ủng hộ của họ đối với việc Palestine tìm kiếm vị thế Nhà nước quan sát viên tại Liên hợp quốc.

Nitzan Horowitz-một nhà làm luật Israel nói: "Việc thành lập nhà nước Palestine cùng chung sống trong hòa bình và an ninh với Israel về cơ bản cũng là lợi ích của Israel. Đó là lý do vì sao tối nay người dân Israel chúng tôi ủng hộ Palestine”.

Còn Alon Liel – Cựu quan chức cấp cao trong Bộ Ngoại giao Israel cho biết: “Tôi nghĩ ngày 29/11 này là một ngày lịch sử khi LHQ công nhận Nhà nước Palestine và tôi nghĩ đây không chỉ là một ngày tuyệt vời đối với chính phủ và nhân dân Palestine mà còn là một ngày vui đối với người dân Israel chúng tôi”.

Một khi được nâng cấp trở thành nhà nước, Palestine có thể tham gia vào các thể chế như Tòa án Hình sự quốc tế (ICC) và một số cơ quan đặc biệt của LHQ như Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA). Palestine hy vọng thành lập Nhà nước ở khu Bờ Tây, phía Đông Jerusalem và Dải Gaza, tức những phần lãnh thổ đã bị Israel chiếm đóng trong cuộc chiến năm 1967.

Tổng thống Palestine Abbas từng tuyên bố ông sẽ tái khởi động tiến trình hòa bình ngay lập tức sau khi LHQ tiến hành cuộc bỏ phiếu về việc nâng cấp vị thế cho Palestine. Tiến trình này đã bị đình hoãn 2 năm qua do Israel xây dựng các khu định cư ở khu Bờ Tây.

Theo VOV.VN